Heerhugowaard loopt voorop in de energietransitie

05-03-2018 1031 keer bekeken 0 reacties

Rens Mulder & Corné Wentink

Nog nooit zijn de lokale partijprogramma’s zo groen geweest als in de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van 2018 (Trouw, 24 febr.). Van links tot rechts en van landelijk tot lokaal staat duurzaamheid, en dan vooral energie, in de spotlights. Binnen deze verkiezingsprogramma’s is er op het gebied van duurzaamheid vooral aandacht voor de thema’s die naar voren komen uit het nationaal energieakkoord. In het nationaal energieakkoord hebben gemeenten aangegeven zich in te zetten voor de energietransitie op het gebied van:

  • de gebouwde omgeving met een nadruk op (bestaande) woningbouw en maatschappelijk vastgoed
  • energiebesparing bij bedrijven door handhaving van de energiebesparingsverplichting uit de Wet milieubeheer
  • de aanleg van een lokale energie infrastructuur voor warmte en hernieuwbare energie
  • ruimte voor windenergie, bioenergie en warmte- en koudeopslag.

De aandacht voor de energietransitie in de verkiezingsprogramma’s is natuurlijk prachtig, maar hoe zorgen we ervoor dat dit thema ook bij de coalitiebesprekingen op tafel blijft liggen? En waar moeten gemeenten dan hun inspiratie vandaan halen? Om die vraag te beantwoorden is het interessant om te zien hoe de Nederlandse gemeenten er nu voor staan. We hebben daartoe een score ontwikkeld die de huidige voortgang bij de energietransitie in beeld brengt op basis van een combinatie van een aantal indicatoren uit de Nationale Monitor Duurzame Gemeenten 2017, zoals het gas- en elektriciteitsverbruik, het gemiddelde energielabel van de woningen, de energieopbrengst uit zonne- en wind energie en de uiteindelijke emissie aan CO2.

In figuur 1 is de score voor de stand van de energietransitie van de Nederlandse gemeenten weergegeven. Te zien is dat vooral gemeenten rondom het IJsselmeer goed scoren. Dit wordt veroorzaakt doordat er in dit gebied al aardig wat energie door middel van windturbines wordt opgewekt. Het gasgebruik in Nederland is in de Randstad relatief laag. Waarschijnlijk is dit een combinatie van de hier optredende mildere temperaturen in de winter (invloed van de zee) en een relatief hoog aantal nieuwbouwwoningen. Het elektriciteitsverbruik in woningen is vooral in het zuidoosten van het land relatief hoog, mogelijk gerelateerd aan de gemiddelde woninggrootte. Het gemiddelde energielabel van woningen laat geen duidelijk landelijk patroon zien. Wel lijkt het erop dat in relatief rijkere gemeenten de woningen energiezuiniger zijn. Zonnestroom laat ook een divers beeld zien. Grote gemeenten wekken relatief veel zonne-energie per inwoner op, evenals kleinere rijkere gemeenten. De emissie van koolstofdioxide per inwoner is vooral hoog in gemeenten met veel industrie.

Figuur 1 Totaalscore energietransitie

Al met al zijn de gemeenten in het westen van het land wat verder met de energietransities dan die in het oosten, met enkele uitzonderingen zoals Zutphen, Kerkrade en Aalten. Heerhugowaard scoort het beste van alle Nederlandse gemeenten. Ook Langedijk, de buurgemeente van Heerhugowaard, scoort goed op het thema energietransitie. In de best scorende tien gemeenten (tabel 1) komen veel jonge groeikernen voor. Dit is het gevolg van de vele nieuwbouw die relatief energiezuinig is.

Tabel 1 Tien hoogst scorende gemeenten op energietransitie

Gemeente

Score energie­transitie
(0-100)

Heerhugowaard

70

Nieuwegein

68

Vlaardingen

67

Zoetermeer

67

Kerkrade

67

Zwolle

67

Almere

66

Culemborg

65

Langedijk

64

Houten

64

 

Er zijn al met al grote regionale verschillen te zien in de mate waarin gemeenten gevorderd zijn in de energietransitie. Het antwoord op de vraag waar inspiratie opgedaan kan worden voor het aanpakken van de energietransitie is dus divers. Niet iedere gemeente staat voor dezelfde uitdagingen. Dat neemt niet weg dat gemeenten veel van elkaar kunnen leren. Wat doet een laag scorende gemeente als Geldermalsen anders op het gebied van de energietransitie dan buurgemeente Culemborg dat veel hoger scoort? In het uitwisselen van ideeën en ervaringen kan kracht worden geput om de doelen van de energietransitie te halen en daarmee de Nederlandse verplichtingen uit het Parijse klimaatverdrag. Telos maakt voor gemeenten duurzaamheidsportretten die tot in detail aangeven welke sterke punten de gemeente op dit gebied kent en waar nog een verbeterslag te maken is. 

 

0  Comments

 
 
We use CAPTCHA to prevent spam. Tick the checkbox to continue. You might be asked to select certain images

One moment ...